Халықаралық құқықтағы су мен топырақтың өзара байланысы

Аңдатпа

Осы шолудың мақсаты халықаралық құқық су мен топырақ арасындағы өзара байланыстарға,
ластау, су тасқыны, су ресурстарына әсер ететін жерді пайдалану, сондай-ақ климаттың су мен
топыраққа өзгеруінің әсері сияқты бірнеше өзекті мәселелерге ерекше назар аудара отырып,
көрініс табатын дәрежені зерттеу болып табылады. Кейбір халықаралық ережелер су және
топырақ байланыстарына байланысты мәселелерді тікелей реттейді. Көптеген басқалары, су мен
топырақ оларды реттеудің қажетті мәні болып табылмаса да, қорғау және су мен топырақтың
қолайлы даму мақсаттарын қолдайды.
Халықаралық құқық топырақ пен су арасындағы байланысты реттейтін дәреже төрт негізгі
мәселелер бойынша бағаланатын болады: 1) Шарттың географиялық және функционалдық
қолданылуы ретінде айқындалатын шарттардың қамту саласы, онда су ағындары, жерасты
сулары, сулы-батпақты алқаптар, топырақ, жер, су жинау сияқты ресурстар айқындалады; 2)
тиісті ресурстарды басқаруға байланысты құқықтар мен міндеттерді көрсететін негізгі нормалар;
3) материалдық нормаларды тиімді қолдануға мүмкіндік беретін іске асыру тетіктерін ұсынатын
іс жүргізу; 4) қатысушы мемлекеттер арасындағы кез келген дауды бейбіт жолмен шешуге жол
туғызатын дауларды реттеу.
Түйін сөздер: халықаралық құқық, табиғи ресурстар, су құқығы, климаттың өзгеруі, экология.