Лаңкестік: әлеуметтік-саяси астары

  • Амангелді Әліпбаев
  • Бақыт Бөжеева

Аннотация

Кез келген құбылыстың ғылыми тұрғыдан зерттелінуі оның мәні мен себеп-салдарыныңбайланыстығын айқындауды қарастырады. Лаңкестік ұғымын іздестіруде оны лаңкестіктің мәнінқарастыру ретінде зерттеудің әртүрлі астарларын, оның тарихи, әлеуметтік-саяси, идеологиялықжәне психологиялық түп-тамырын зерделеуді қажет ететіндігі ешқандай күмән туғызбайды.Қазіргі кезеңде әлемдік қоғамдастық лаңкестіктің кез келген белгілерін, оның ішінде қандайда-бір әлеуметтік-саяси мақсаттар үшін жүзеге асуын да жоққа шығарғысы келеді. Дегенменде бұл лаңкестіктің бар екендігіне жоқ дей алмайды, қайта бұл әлеуметтік құбылыс дамуынтоқтатқанды қойып, өрши түсуде. Бірқатар экстремистік топтар лаң салушылықты күрес тәсіліретінде пайдалануын жалғастыра түсуде. Алайда лаңкестік әрекеттерге қарсы тиімді күрестібастау үшін және алдын алу үшін бұл құбылыстың түпкі мәнін айқындап алу қажет. Жалпы мұныңзорлық-зомбылықтың саяси негіздегі қолданысы немесе ең қатігез түрі екендігінде лаңкестікмәселесін зерттеуші көптеген ғалымдардың ойлары бір арнадан шығуда. Кез келген лаңкестікіс-әрекеттер саяси сарынға ие, өйткені лаңкестік түріндегі зорлық-зомбылық елдегі саясаттысақтауға немесе керісінше өзгертудің құралы ретінде әрекет етеді. Сондықтан да лаңкестіктіжеке азаматтардың, қоғамның және мемлекеттің өмірлік маңызды мүддесіне тікелей қатертуғызушы әлеуметтік-саяси құбылыс ретінде қарастыру қажет. Лаңкестікке тау-тау еңбектердіңарналғанына қарамастан, оны бірегей тұтас құбылыс ретінде сараптап, саралап шықтық деугеболмас. Сонымен бірге осындай сараптама жасаудың мүмкіндігінің өзі күмәнді десе болады.Әрине, осы мақаланың авторлары да алдарына мұндай міндеттеме қойып отырған жоқ. Ондағыміндет – қазіргі лаңкестіктің тек кейбір белгілеріне ғана тоқталып өту.Түйін сөздер: мемлекет, лаңкестік, әлеуметтік-саяси, қоғамдық-саяси, әлемдік қоғамдастық,зорлық-зомбылық, экстремизм.
Как цитировать
ӘЛІПБАЕВ, Амангелді; БӨЖЕЕВА, Бақыт. Лаңкестік: әлеуметтік-саяси астары. Вестник КазНУ. Серия международные отношения и международное право, [S.l.], v. 79, n. 3, p. 23-30, mar. 2018. ISSN 2618-1215. Доступно на: <https://bulletin-ir-law.kaznu.kz/index.php/1-mo/article/view/732>. Дата доступа: 19 aug. 2022
Раздел
Современные проблемы внешней политики и международных отношений